Spis treści
Nowenna do św. Rity w skrócie
Nowenna do św. Rity to dziewięć kolejnych dni modlitwy za wstawiennictwem Rity z Cascii, odmawianej według jednego wybranego modlitewnika. Najczęściej układa się ją przed wspomnieniem 22 maja, czyli od 13 do 21 maja, ale można ją zacząć w dowolnym dniu roku. Kościół nie wyznacza jednego obowiązkowego tekstu ani limitu powtórzeń.
Najważniejsze informacje w pigułce:
- Liczba dni - dziewięć, licząc dzień rozpoczęcia i dzień zakończenia włącznie.
- Wspomnienie liturgiczne - 22 maja, w kalendarzu Kościoła jako wspomnienie dowolne św. Rity z Cascii.
- Tekst - jeden modlitewnik od pierwszego do ostatniego dnia, najlepiej wydany za zgodą władzy kościelnej.
- Charakter praktyki - pobożność prywatna, a nie obowiązek wynikający z prawa kościelnego.
- Podstawa doktrynalna - nauczanie o wstawiennictwie świętych (KKK 956, konstytucja Lumen gentium 49).
Jak się odmawia nowennę do świętej Rity?
Nowennę do świętej Rity odmawia się w czterech krokach: wybierasz jeden tekst, formułujesz intencję, wyznaczasz pierwszy dzień i przez dziewięć kolejnych dni odmawiasz część przewidzianą na dany dzień. Kolejność modlitw ustala autor modlitewnika, nie przepis kościelny. Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii (2001) zalicza takie praktyki do pobożności ludowej, odrębnej od liturgii.
Skoro nowenna nie jest liturgią, nikt jej nie „zalicza” ani nie „unieważnia”. Cały proces wygląda tak:
- Wybierz jedno wydanie nowenny: książeczkę, modlitewnik albo stronę wydawnictwa, która podaje autora i źródło tekstu.
- Przeczytaj wstęp wydania, bo tam autor zwykle opisuje porządek dnia i części powtarzane.
- Zapisz intencję jednym lub dwoma zdaniami, żeby wracać do niej codziennie tymi samymi słowami.
- Ustal datę pierwszego i dziewiątego dnia, na przykład 13 i 21 maja.
- Codziennie odmawiaj modlitwę stałą i fragment przypisany do danego dnia.
- Zaznacz w kalendarzu albo w książeczce, który dzień masz za sobą.
Co przygotować przed pierwszym dniem nowenny?
Przed pierwszym dniem wystarczą trzy rzeczy: tekst, intencja i ustalona pora. Nie potrzebujesz obrazka, świecy ani róży, choć wiele osób lubi mieć przed oczami wizerunek świętej. Przydaje się zakładka albo kartka z numerami dni. Przy dziewięciu dniach łatwo stracić rachubę.
Intencja i codzienny porządek modlitwy
Intencję formułuje się raz, na początku, i powtarza w każdym dniu w miejscu, które wskazuje modlitewnik. Stała pora, na przykład wieczorem po kolacji, to wyłącznie pomoc organizacyjna, a nie warunek. Katechizm przypomina, że w modlitwie prośby człowiek przedstawia Bogu swoje potrzeby z ufnością dziecka (KKK 2629-2633).
Jak odróżnić instrukcję modlitewnika od sugestii redakcji?
Instrukcja modlitewnika pochodzi od autora tekstu i opisuje, co odmawiać danego dnia. Sugestie redakcji, także w tym poradniku, dotyczą organizacji: zakładki, pory, przypomnienia w telefonie. Gdy dwa źródła mówią co innego, pierwszeństwo ma wydanie, z którego się modlisz. Zalecenie „odmawiaj zawsze o 15:00” znalezione na forum nie jest ani nauką Kościoła, ani częścią nowenny.
Jak brzmi nowenna do św. Rity w sprawach najtrudniejszych?
Nowenna do św. Rity w sprawach najtrudniejszych nie ma jednego urzędowego brzmienia. Typowe wydanie składa się z modlitwy stałej, krótkiego rozważania na dany dzień oraz modlitw powszechnie znanych: Ojcze nasz, Zdrowaś Maryjo i Chwała Ojcu. Treść rozważań zależy od autora, dlatego najbezpieczniej odmawiać ją z jednego, podpisanego źródła.
W polskich wydaniach spotyka się kilka różnych tekstów pod tym samym tytułem. Napisali je różni autorzy i żaden nie pochodzi od samej św. Rity. Tytuł o „sprawach najtrudniejszych” odwołuje się do tradycji kultu, a nie do obietnicy, że modlitwa przyniesie określony skutek.
Tekst według wskazanego modlitewnika
Wybierz wydanie, które podaje nazwisko autora albo wydawcę i aprobatę kościelną. Kodeks prawa kanonicznego z 1983 roku stanowi, że modlitewniki przeznaczone do publicznego lub prywatnego użytku wiernych powinny ukazywać się za zezwoleniem ordynariusza miejsca (kan. 826 § 3, parafraza). W książeczce szukaj więc słowa „imprimatur” albo „za zezwoleniem kurii” na odwrocie strony tytułowej. W internecie sprawdź, czy strona wskazuje drukowane źródło.
Które elementy tekstu pozostają takie same przez cały cykl?
Przez cały cykl powtarza się zwykle ten sam szkielet, a zmienia tylko jedna część. W większości wydań wygląda to tak:
- Znak krzyża i modlitwa wstępna - ta sama każdego dnia, często z miejscem na wypowiedzenie intencji.
- Rozważanie dnia - jedyna część zmienna, zwykle nawiązująca do kolejnego etapu życia Rity z Cascii.
- Modlitwa stała do św. Rity - powtarzana dziewięć razy w niezmienionym brzmieniu.
- Ojcze nasz, Zdrowaś Maryjo, Chwała Ojcu - liczbę powtórzeń określa wydanie, najczęściej po jednym razie lub po trzy razy.
- Litania do św. Rity - w części wydań dodawana na końcu, w innych pominięta.
- Modlitwa końcowa - krótka formuła zamykająca, czasem wspólna dla wszystkich dni.
Rozważanie autora a tradycyjna modlitwa
Rozważanie to komentarz autora, napisany współcześnie i chroniony prawem autorskim. Tradycyjna modlitwa to formuła powtarzana od pokoleń, której autora często już nie da się ustalić. Dlatego ten poradnik nie przepisuje rozważań: lepiej sięgnąć po pełne, legalne wydanie. Biblijnym tłem modlitwy prośby jest zachęta św. Pawła:
„O nic się już zbytnio nie troskajcie, ale w każdej sprawie wasze prośby przedstawiajcie Bogu w modlitwie i błaganiu z dziękczynieniem!” Flp 4,6, Biblia Tysiąclecia, wydanie V, 2000
Jak sprawdzić, czy dwa teksty pochodzą z tego samego wydania?
Porównaj kilka rzeczy, zanim połączysz dzień z jednej strony z dniem z drugiej:
- Pierwsze zdanie modlitwy stałej, słowo po słowie.
- Temat rozważania dnia 1, bo autorzy zwykle zaczynają od innego epizodu z życia świętej.
- Liczbę powtórzeń Ojcze nasz i Zdrowaś Maryjo.
- Obecność litanii na końcu.
- Podpis autora, wydawcy albo informację o aprobacie.
Jeśli różni się choć jeden z tych punktów, masz przed sobą dwa wydania. Wtedy dokończ nowennę z tego, od którego zaczęłaś lub zacząłeś.
Kiedy rozpocząć nowennę do św. Rity?
Nowennę do św. Rity można rozpocząć w dowolnym dniu roku, bo jest modlitwą osobistą. Jeśli chcesz zakończyć ją w przeddzień wspomnienia 22 maja, zaczynasz 13 maja i kończysz 21 maja: to dokładnie dziewięć dni, licząc obie daty. Datę wspomnienia podaje kalendarz liturgiczny i sanktuarium św. Rity w Cascii prowadzone przez augustianki.
Dziewięć dni przed wspomnieniem 22 maja
Od 13 do 21 maja włącznie mija dziewięć dat: 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20 i 21. Kto zaczyna 14 maja, kończy w samo wspomnienie; to także poprawny wariant. Zakres 13-21 maja to po prostu najczęściej spotykany sposób ułożenia kalendarza, a nie jedyny dopuszczalny termin.
Czy nowennę można zacząć w dowolnym dniu roku?
Tak. Nowenna nie należy do roku liturgicznego tak jak Adwent czy Wielki Post, więc nie ma okresu, w którym byłaby „niedozwolona”. Typowe momenty rozpoczęcia to:
- 13 maja, aby zakończyć przed wspomnieniem 22 maja,
- dzień, w którym pojawiła się sprawa wymagająca modlitwy,
- 22. dzień miesiąca, nawiązujący do daty wspomnienia,
- czwartek, jeśli w pobliskim kościele odbywają się nabożeństwa do św. Rity w ten dzień tygodnia,
- pierwszy dzień urlopu lub rekolekcji, gdy jest więcej czasu na ciszę.
Czy termin musi odpowiadać nabożeństwom w sanktuarium?
Nie. Osobista nowenna nie zależy od harmonogramu żadnego kościoła. Publiczne nabożeństwa do św. Rity prowadzą w Polsce między innymi augustianie, na przykład w krakowskim kościele św. Katarzyny Aleksandryjskiej na Kazimierzu. Ich terminy zmieniają się jednak z roku na rok, więc przed wyjazdem sprawdź aktualny komunikat na stronie danego kościoła albo w jego kancelarii.
Nowenna do św. Rity - plan dni 1-9
Plan dni 1-9 nowenny do św. Rity pozwala w każdej chwili wrócić do właściwego miejsca w tekście. Poniższa tabela zakłada cykl od 13 do 21 maja, kończący się w przeddzień wspomnienia 22 maja. Kolumna „co się zmienia” opisuje typowy układ wydań; dokładną treść każdego dnia podaje wybrany modlitewnik.
| Dzień | Data w cyklu majowym | Co powtarzasz | Co się zmienia |
|---|---|---|---|
| 1 | 13 maja | modlitwa wstępna, intencja, modlitwa stała | rozważanie dnia 1, wprowadzenie do cyklu |
| 2 | 14 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 2 |
| 3 | 15 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 3 |
| 4 | 16 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 4 |
| 5 | 17 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 5, półmetek |
| 6 | 18 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 6 |
| 7 | 19 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 7 |
| 8 | 20 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 8 |
| 9 | 21 maja | ten sam szkielet | rozważanie dnia 9, w części wydań modlitwa dziękczynna |
Zakres dat liczony od 13 do 21 maja włącznie, przy wspomnieniu św. Rity przypadającym 22 maja.
Dzień 1 i dzień 2 - początek cyklu
Dzień 1 trwa zwykle najdłużej, bo dochodzi do niego sformułowanie intencji i zapoznanie się z układem tekstu. W dniu 2 szkielet jest już znany, więc uwaga może przejść na rozważanie.
Dzień 4 - właściwy tekst wybranego wydania
Dzień 4 to w praktyce miejsce, w którym ludzie najczęściej mylą wydania. Szukając w internecie „nowenna do św. Rity dzień 4”, trafia się na rozważania z innych książeczek, z innym tematem i inną modlitwą stałą. Zanim przeczytasz dzień 4 z nowego źródła, porównaj go z dniami 1-3 według listy kontrolnej z poprzedniej sekcji. Jeśli nie pasuje, wróć do swojego wydania.
Jak szybko wrócić do przerwanego czytania tekstu?
Najprościej: zaznaczaj ukończony dzień od razu po modlitwie. Gdy przerwa już się zdarzyła, pomaga taki porządek:
- Sprawdź w kalendarzu albo na zakładce ostatni zaznaczony dzień.
- Otwórz modlitewnik na kolejnym dniu, nie na tym, który wypada według daty.
- Odmów modlitwę stałą i rozważanie tego dnia.
- Jeśli zależy Ci na dziewięciu dniach z rzędu, zacznij cykl od nowa; to osobista decyzja, a nie wymóg.
Jak rozpoznać, czy publikacja to nowenna, czy triduum?
Nowenna ma dziewięć dni, triduum trzy. To dwie różne formy, a skrócenie dziewięciodniowego tekstu do trzech dni nie czyni z niego triduum. Pomaga zestawienie form modlitwy, które często pojawiają się obok siebie:
| Forma | Czas trwania | Typowa zawartość |
|---|---|---|
| Nowenna do św. Rity | 9 kolejnych dni | modlitwa stała, rozważanie dnia, Ojcze nasz, Zdrowaś Maryjo, Chwała Ojcu |
| Triduum do św. Rity | 3 kolejne dni, zwykle przed 22 maja | osobny tekst na każdy z trzech dni, często w ramach nabożeństwa parafialnego |
| Litania do św. Rity | jedno odmówienie | wezwania i odpowiedzi, czasem element nowenny |
| Koronka do św. Rity | jedno odmówienie | modlitwy odmawiane w określonym układzie, osobny tekst |
Podobną budowę mają inne nowenny do świętych: na przykład nowenna do św. Judy Tadeusza w sprawach beznadziejnych, nowenna do św. Antoniego na 9 dni czy nowenna do Matki Bożej Rozwiązującej Węzły dzień po dniu. Zasada jest ta sama: jedno wydanie od początku do końca.
Ile razy można odmawiać nowennę do św. Rity?
Nowennę do św. Rity można odmawiać tyle razy, ile ktoś uzna za pomocne. Ani Katechizm Kościoła Katolickiego (1992), ani Kodeks prawa kanonicznego (1983) nie określają liczby cykli ani obowiązkowych przerw między nimi. KKK 2742 mówi o wytrwałości w modlitwie, a nie o liczbie powtórzeń, i powtarzanie nowenny nie gwarantuje spodziewanego rozwiązania sprawy.
Kolejny cykl i osobista regularność
Jedni zaczynają drugi cykl zaraz po pierwszym, inni wracają do nowenny co roku w maju. Oba wybory mieszczą się w swobodzie pobożności prywatnej. Przed kolejnym cyklem pomagają proste pytania:
- Czy obecny rytm modlitwy daje spokój, czy staje się źródłem napięcia?
- Czy intencja się zmieniła i warto ją sformułować na nowo?
- Czy lepiej będzie wrócić do tego samego wydania, czy sięgnąć po inne, z nowymi rozważaniami?
- Czy nowenna nie wypiera innych form modlitwy, na przykład niedzielnej Mszy czy lektury Pisma Świętego?
Czy liczba ukończonych nowenn decyduje o wartości modlitwy?
Nie. Katechizm w punktach 2735-2737 odpowiada na skargę, że modlitwa „nie została wysłuchana”, i przypomina, że modlitwa prośby jest wyrazem zaufania do Boga, a nie sposobem na uzyskanie konkretnego rezultatu. Dziewiąta odmówiona nowenna nie jest więc „mocniejsza” od pierwszej.
Jak rozumieć wytrwałość bez tworzenia własnych obowiązkowych reguł?
Wytrwałość w nauczaniu Kościoła oznacza wierność modlitwie, a nie samodzielnie wymyślone normy typu „trzy nowenny bez przerwy”. Jezus opowiada przypowieść o wdowie, która nie ustaje w proszeniu sędziego, aby pokazać, że trzeba się modlić zawsze i nie zniechęcać (Łk 18,1-8). Katechizm w punkcie 2742 przywołuje słowa św. Pawła:
„Nieustannie się módlcie!” 1 Tes 5,17, Biblia Tysiąclecia, wydanie V, 2000; przywołane w KKK 2742
Święta Rita i tradycja modlitwy w sprawach trudnych
Modlitwa za wstawiennictwem św. Rity opiera się na katolickim rozumieniu wspólnoty świętych: prośba skierowana do świętej jest prośbą o wstawiennictwo przed Bogiem. Takie rozumienie przedstawiają punkt 956 Katechizmu Kościoła Katolickiego z 1992 roku oraz punkt 49 konstytucji Lumen gentium Soboru Watykańskiego II z 1964 roku.
Kim była Rita z Cascii?
Rita z Cascii to włoska święta z przełomu XIV i XV wieku, żona, matka i wdowa, a potem mniszka w klasztorze augustianek w Cascii w Umbrii. Według tradycji zmarła 22 maja, stąd data wspomnienia. Kanonizował ją papież Leon XIII w 1900 roku. Najważniejsze punkty biografii według sanktuarium w Cascii:
- Roccaporena - wioska pod Cascią, z którą tradycja wiąże jej dzieciństwo i małżeństwo.
- Rodzina - Rita owdowiała po zabójstwie męża i straciła obu synów.
- Augustianki - po śmierci bliskich wstąpiła do klasztoru św. Marii Magdaleny w Cascii.
- Róża - według tradycji pod koniec życia poprosiła o różę z rodzinnego ogrodu zimą, stąd błogosławieństwo róż w dniu wspomnienia.
- Sanktuarium w Cascii - bazylika, w której spoczywa jej ciało, jest głównym ośrodkiem kultu.
Jak odróżnić tradycję patronatu od nauczania doktrynalnego?
Tytuł „patronki spraw trudnych” czy „spraw po ludzku niemożliwych” należy do tradycji kultu, utrwalonej przez augustianów i wiernych. Nie jest dogmatem ani definicją Kościoła. Nauczaniem doktrynalnym jest natomiast to, że święci wstawiają się za nami u Boga. Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii (2001) zachęca, by nabożeństwa do świętych prowadziły do Chrystusa, a nie zatrzymywały się na samej postaci świętego.
Wstawiennictwo świętych w nauczaniu Kościoła
Katechizm opisuje świętych jako tych, którzy złączeni z Chrystusem nie przestają wstawiać się za nami u Ojca. Sobór Watykański II ujmuje to podobnie w rozdziale o Kościele pielgrzymującym i Kościele w niebie:
Parafraza: święci, ściślej zjednoczeni z Chrystusem, umacniają cały Kościół w świętości i wstawiają się za nami u Ojca przez jedynego Pośrednika, Jezusa Chrystusa. Sobór Watykański II, konstytucja dogmatyczna Lumen gentium, 49, 1964; por. KKK 956
Z tego wynika prosta rzecz: nowenna do św. Rity jest modlitwą do Boga za jej wstawiennictwem, nie zamiast Boga. Tę samą logikę ma kult św. Faustyny, patronki kościoła pod Luboniem; dla pielgrzymów z okolicy naturalnym celem jest sanktuarium w Łagiewnikach.
Czy modlitwa w trudnej sprawie oznacza rezygnację z pomocy?
Nie. Historia Rity bywa przywoływana w kontekście trudnych małżeństw, ale ani jej życiorys, ani nauczanie Kościoła nie zobowiązują nikogo do trwania w krzywdzie. Nowenna może towarzyszyć szukaniu pomocy u lekarza, prawnika czy w ośrodku wsparcia, a w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia trzeba dzwonić pod numer alarmowy 112. Ten poradnik opisuje praktykę modlitwy i nie zastępuje porady specjalisty.
Najczęściej zadawane pytania
Czy litania do św. Rity zastępuje całą nowennę?
Nie. Litania to jedno odmówienie wezwań, a nowenna to cykl dziewięciu dni z modlitwą stałą i rozważaniami. To wydanie nowenny określa, czy litania jest jednym z jej elementów.
Czy koronka do św. Rity to to samo co nowenna?
Nie, to osobna forma modlitwy z własnym tekstem i układem, odmawiana jednorazowo, a nie przez dziewięć dni. Część osób łączy obie praktyki w czasie przed 22 maja. Tekst i budowę opisuje osobny poradnik: koronka do świętej Rity - tekst.
Czy do modlitwy potrzebna jest róża?
Nie. Róża należy do tradycji kultu św. Rity i nawiązuje do opowieści z ostatnich miesięcy jej życia, dlatego w dniu wspomnienia w wielu kościołach błogosławi się róże. Posiadanie kwiatu nie jest jednak warunkiem osobistej modlitwy ani częścią samej nowenny.
Czy można modlić się nowenną za członka rodziny?
Tak. Modlitwa wstawiennicza, czyli prośba za innych, należy do podstawowych form modlitwy chrześcijańskiej, co wyjaśnia KKK 2634. Intencję warto formułować z szacunkiem dla osoby, której dotyczy: modlić się o jej dobro, a nie o to, by spełniła nasze oczekiwania.
Czy można czytać nowennę z telefonu?
Tak, telefon może służyć jako modlitewnik, podobnie jak książeczka. Wybierz jedno źródło na wszystkie dziewięć dni. Na czas modlitwy wycisz powiadomienia, żeby nie zgubić miejsca w tekście.
Joanna Mrowiec - od czasów studiów chodzi po Beskidzie Wyspowym i Makowskim, a o kościele św. Faustyny w Naprawie pisze, bo łączy historię podgórskiej wsi z nabożeństwem do Bożego Miłosierdzia.
Aktualizacja: październik 2026
Źródła i literatura
- Katechizm Kościoła Katolickiego, 1992 (wyd. polskie Pallottinum), punkty 956, 2629-2634, 2735-2737, 2742.
- Sobór Watykański II, Konstytucja dogmatyczna o Kościele Lumen gentium, 1964, punkt 49.
- Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Biblia Tysiąclecia, wydanie V, Pallottinum, 2000: Łk 18,1-8; Flp 4,6-7; 1 Tes 5,17.
- Kodeks prawa kanonicznego, 1983, kan. 826 § 3.
- Kongregacja ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii. Zasady i wskazania, 2001.
- Sanktuarium św. Rity w Cascii, materiały o życiu i kulcie świętej.




