Nazwy przysiółków Naprawy: skąd Gwiżdżówka i inne

Autorka: Joanna Mrowiec · zaktualizowano 12.11.2026

Spis treści

Co to jest przysiółek wsi?

Nazwy przysiółków Naprawy dotyczą 28 części integralnych tej wsi w gminie Jordanów, w tym Gwiżdżówki, Pieczygrochówki, Żegleniówki Dolnej i Żegleniówki Górnej. Przysiółek to niewielka, zwykle oddalona grupa zabudowań należąca do jednej wsi, charakteryzująca się własną nazwą lokalną, powiązaniem administracyjnym z wsią i wpisem w rejestrze TERYT GUS.

Co to są przysiółki?

Przysiółki to części większej miejscowości wiejskiej, które mieszkańcy rozróżniają nazwą, położeniem albo dawnym związkiem z rodziną, gospodarstwem czy terenem. W Naprawie takie nazwy pomagają opisać konkretną część doliny, stok lub skupisko domów, choć nadal chodzi o jedną wieś.

W języku urzędowym przysiółek może występować jako część integralna miejscowości. To nie jest osobna gmina ani samodzielna wieś. Rejestr TERYT porządkuje te nazwy, aby adresy, mapy i dokumenty publiczne używały jednolitych określeń.

Gwiżdżówka - jest wymieniana jako część integralna Naprawy w rejestrze TERYT.
Pieczygrochówka - należy do urzędowej listy części wsi Naprawa, choć w mowie lokalnej może brzmieć inaczej.
Żegleniówka Dolna - stanowi odrębnie nazwaną część wsi, odróżnianą od Żegleniówki Górnej.
Halkówka - pojawia się na liście integralnych części Naprawy prowadzonej przez GUS.
Mirkowa - jest lokalną nazwą części wsi, której forma sugeruje historyczny związek z osobą lub rodziną.

Jak przysiółek działa w codziennym języku?

Przysiółek działa jak precyzyjniejszy opis miejsca: ktoś może mieszkać w Naprawie, ale sąsiedzi powiedzą, że „na Gwiżdżowej” albo „w Żegleniowej”. Taka forma mówi więcej mieszkańcowi niż numer domu, bo od razu przywołuje konkretną część wsi.

Podczas spacerów po Naprawie łatwo zauważyć, że nazwy nie są abstrakcyjnymi hasłami z rejestru. Łączą się z drogami, grzbietami, domami i rodzinną pamięcią. Dla przyjezdnych dobrym punktem wyjścia jest tekst o spacerze po Naprawie dla przyjezdnych.

Nazwa urzędowa - przydaje się w mapach, bazach danych i pismach publicznych.
Wariant mówiony - zachowuje miejscowy rytm języka i często skraca formę urzędową.
Nazwa terenowa - pomaga wskazać drogę, pole, stok albo skupisko zabudowań.
Pamięć rodzinna - może przechowywać dawne brzmienie nazwy mimo zmian w dokumentach.

Przysiółek jest częścią miejscowości, a jego urzędowe nazwanie służy porządkowi podziału terytorialnego i identyfikacji miejsc. - Główny Urząd Statystyczny, rejestr TERYT, stan sprawdzony w 2026 r.

Czym się różni przysiółek od wsi?

Przysiółek a wieś różnią się przede wszystkim samodzielnością administracyjną: wieś jest miejscowością, a przysiółek pozostaje jej częścią. Naprawa jest wsią w gminie Jordanów, natomiast Gwiżdżówka i Pieczygrochówka są jej częściami integralnymi. Zasady urzędowego nazewnictwa reguluje ustawa z 29 sierpnia 2003 r.

Czy przysiółek to osobna miejscowość?

Nie, przysiółek nie jest osobną miejscowością, jeśli rejestr określa go jako część integralną wsi. Może mieć silną lokalną tożsamość, lecz formalnie pozostaje częścią Naprawy, podobnie jak inne jej nazwane części.

W typowym adresie pocztowym stosuje się nazwę wsi. Przykładem jest adres parafii: Naprawa 545, 34-240 Jordanów. Nazwa przysiółka może pomóc kurierowi lub gościowi, ale nie zastępuje nazwy miejscowości w formalnym zapisie.

Rodzaj nazwy	Status	Przykład związany z Naprawą	Znaczenie praktyczne
Wieś	Samodzielna miejscowość	Naprawa	Występuje w adresie i dokumentach.
Przysiółek	Część integralna wsi	Gwiżdżówka	Precyzuje położenie w obrębie wsi.
Część wsi	Urzędowa kategoria TERYT	Żegleniówka Górna	Ma własny wpis w rejestrze SIMC.
Osada	Odrębny typ miejscowości	Nie należy automatycznie utożsamiać z przysiółkiem	Jej status ustala wykaz urzędowy.

Wieś Naprawa - tworzy podstawową jednostkę nazewniczą używaną w adresach.
Przysiółek Gwiżdżówka - wskazuje część Naprawy, a nie niezależną wieś.
SIMC - porządkuje nazwy miejscowości i ich części w systemie TERYT.
Sołectwo - nie wynika automatycznie z samego faktu istnienia przysiółka.

Dlaczego adres zwykle nie zawiera nazwy przysiółka?

Adres zwykle nie zawiera nazwy przysiółka, ponieważ podstawą identyfikacji pocztowej pozostaje nazwa miejscowości i numer budynku. Lokalna nazwa może być przydatną wskazówką, lecz urząd, bank albo operator przesyłek opiera zapis na danych adresowych.

Ta różnica chroni przed nieporozumieniem: osoba mieszkająca „na Piecygrochowej” nadal może mieć w dokumentach adres Naprawa. Nazwa lokalna nie jest przez to mniej ważna. Po prostu pełni inną funkcję.

Adres Naprawa - jest formalnym sposobem wskazania miejscowości.
Numer domu - odróżnia konkretny budynek w obrębie adresu.
Nazwa przysiółka - pomaga mieszkańcom opisać teren i kierunek.
Mapa cyfrowa - może pokazywać obie nazwy, zależnie od warstwy danych.

Co to jest nazwa miejsca?

Nazwa miejsca to toponim, czyli nazwa własna odnosząca się do miejscowości, rzeki, góry, drogi albo części wsi. Nazwy Gwiżdżówka, Pieczygrochówka i Żegleniówka są lokalnymi toponimami Naprawy, a ich badaniem zajmuje się onomastyka, dziedzina językoznawstwa badająca nazwy własne.

Czym jest toponim i mikrotoponim?

Toponim to nazwa geograficzna, a mikrotoponim to nazwa używana na mniejszym obszarze, na przykład dla pola, polany, roli lub przysiółka. Granica między nimi nie zawsze jest ostra, bo część nazw najpierw żyje w mowie mieszkańców, a później trafia do dokumentów.

W Naprawie część nazw funkcjonuje równocześnie jako pozycje w TERYT i jako żywe określenia używane przez sąsiadów. Inne pojawiają się w dawnych ogłoszeniach lub rodzinnych opowieściach, bez statusu nazwy urzędowej.

Toponim Naprawa - oznacza wieś w gminie Jordanów.
Mikrotoponim Dział - pojawia się w lokalnym podziale ról, lecz nie figuruje na liście TERYT Naprawy.
Nazwa pola - może istnieć wyłącznie w mowie mieszkańców i nie trafiać do rejestrów.
Nazwa przysiółka - może mieć zarówno użycie codzienne, jak i formę urzędową.

Dlaczego stare formy nazw są cennym śladem?

Stare formy są cenne, ponieważ pokazują, jak mieszkańcy wymawiali nazwę w określonym czasie. W ogłoszeniach parafialnych z 2021 r. pojawiają się formy Gwiżdżowa, Piecygrochowa, Żegleniowa i Swałtkowa, obok urzędowych form zakończonych na -ówka.

Nie trzeba na siłę „poprawiać” cytatu z dawnego ogłoszenia. Forma lokalna jest materiałem językowym. W piśmie urzędowym lepiej jednak użyć zapisu widniejącego w aktualnym rejestrze GUS.

Gwiżdżowa - jest lokalnym wariantem użytym w archiwalnych ogłoszeniach z 2021 r.
Piecygrochowa - zapisuje lokalną formę odnoszącą się do Pieczygrochówki.
Żegleniowa - pojawia się jako wariant wobec Żegleniówki.
Swałtkowa - odpowiada urzędowej nazwie Swałtówka w lokalnym użyciu.

Badanie nazw miejscowych wymaga porównania form językowych, zapisów historycznych i realiów lokalnych, a podobieństwo brzmienia samo nie wystarcza do rozstrzygnięcia pochodzenia nazwy. - Instytut Języka Polskiego PAN, tradycja badań onomastycznych

Skąd się biorą nazwy na -ówka i -owa?

Nazwy na -ówka i -owa często powstawały od nazwisk, przezwisk, zawodów albo określeń własności, ale nie każdą konkretną nazwę wolno tak wyjaśniać bez źródła. W Naprawie rejestr TERYT obejmuje m.in. Gwiżdżówkę i Pieczygrochówkę, natomiast ich opublikowana etymologia nie jest znana.

Gwiżdżówka i Pieczygrochówka: co wiadomo o tych nazwach?

Gwiżdżówka i Pieczygrochówka to urzędowe nazwy części wsi Naprawa, lecz ich pewne pochodzenie wymagałoby źródła onomastycznego albo dawnych zapisów. Końcówka -ówka może wskazywać na dawny związek z osobą, przezwiskiem lub zajęciem, ale pozostaje to hipotezą językową, nie rozstrzygnięciem.

To ważne rozróżnienie. Brzmienie Pieczygrochówki może zachęcać do tworzenia barwnej historii o pieczeniu grochu, a Gwiżdżówka do opowieści o gwizdaniu. Bez dokumentu byłaby to jednak tylko współczesna interpretacja, nie wiedza o przeszłości.

Gwiżdżówka - ma urzędowy status części Naprawy, ale brak opublikowanego wyjaśnienia jej etymologii.
Pieczygrochówka - widnieje w TERYT, lecz sama budowa słowotwórcza nie dowodzi historii miejsca.
Przyrostek -ówka - bywa w polskich nazwach miejscowych związany z nazwą osoby, przezwiskiem lub określeniem zajęcia.
Dawny zapis - może potwierdzić wcześniejsze brzmienie nazwy i pomóc oddzielić hipotezę od faktu.
Podobieństwo słów - nie stanowi dowodu na konkretną etymologię.

Mirkowa, Jakubowa i Kowalowa: czym są nazwy dzierżawcze?

Nazwy dzierżawcze to nazwy wskazujące historyczny związek miejsca z osobą, rodziną albo gospodarstwem. Formy Mirkowa, Jakubowa i Kowalowa mogą należeć do tego typu, ponieważ ich budowa wiąże nazwę terenu z podstawą osobową, ale nie wskazuje automatycznie konkretnego właściciela.

Właśnie tutaj łatwo popełnić błąd genealogiczny. Nazwa podobna do nazwiska nie dowodzi pokrewieństwa współczesnych mieszkańców ani nie pozwala przypisać przysiółka konkretnej rodzinie bez ksiąg, map lub aktów własności.

Mirkowa - ma formę typową dla nazwy wiązanej językowo z osobową podstawą „Mirek” lub „Mir”.
Jakubowa - może odwoływać się do imienia Jakub, lecz nie przesądza o konkretnej osobie.
Kowalowa - może łączyć się z nazwiskiem albo nazwą zawodu, co wymaga osobnego badania.
Nazwy dzierżawcze - mówią o dawnym sposobie nazywania terenu, nie o pewnym rodowodzie mieszkańców.

Co sugerują Burmistrzówka, Karczmarzówka i Folwarskówka?

Burmistrzówka, Karczmarzówka i Folwarskówka odsyłają formą do wyrazów „burmistrz”, „karczmarz” i „folwark”, lecz nie potwierdzają bezpośrednio obecności konkretnego urzędnika, karczmy ani folwarku w danym miejscu. Najuczciwiej traktować je jako trop do dalszych poszukiwań.

Naprawa jest wzmiankowana już w 1529 r. w związku z Jordanami, właścicielami Jordanowa. Ten szeroki kontekst historyczny pokazuje, że lokalne nazwy mogły utrwalać bardzo różne warstwy pamięci, lecz nie daje gotowej odpowiedzi dla jednego przysiółka.

Burmistrzówka - zawiera wyraz związany z funkcją burmistrza, ale nie identyfikuje konkretnej osoby.
Karczmarzówka - zawiera podstawę „karczmarz”, która może być przezwiskiem, nazwiskiem albo śladem zawodu.
Folwarskówka - odsyła językowo do słowa „folwark”, bez przesądzania o dziejach zabudowy.
Jordanowie - są tłem dla najstarszej wzmianki o Naprawie z 1529 r., a nie wyjaśnieniem wszystkich nazw części wsi.

Lista nazw nie jest tylko ciekawostką dla językoznawcy. Ułatwia zrozumienie, dlaczego lokalny podział na role w Naprawie i ich nazwy w ogłoszeniach wciąż pozostaje czytelny dla mieszkańców.

Żegleniówka czy Żegleniowa: która forma jest poprawna?

Żegleniówka to forma urzędowa używana w TERYT, gdzie występują Żegleniówka Dolna i Żegleniówka Górna. Żegleniowa jest formą lokalną, widoczną w ogłoszeniach parafialnych z 2021 r. Obie mówią o tym samym obszarze, ale każda działa w innym kontekście.

Dlaczego w ogłoszeniach nazwy brzmią inaczej?

W ogłoszeniach nazwy brzmią inaczej, ponieważ język mówiony często upraszcza dłuższe formy urzędowe. Gwiżdżowa, Piecygrochowa, Swałtkowa i Żegleniowa są naturalnymi wariantami lokalnymi, a nie błędami, które trzeba usuwać z cytatu.

Własna mowa miejscowości ma prawo do skrótu i zwyczaju. Dokument urzędowy wymaga natomiast konsekwencji, dlatego pismo do urzędu lub opis mapy powinien stosować formę z TERYT.

Żegleniówka Dolna - jest urzędową formą stosowaną w rejestrze TERYT.
Żegleniowa - stanowi wariant lokalny zachowany w ogłoszeniach z 2021 r.
Pieczygrochówka - jest formą urzędową części wsi Naprawa.
Piecygrochowa - jest formą używaną lokalnie w archiwalnym materiale parafialnym.

Kiedy używać formy urzędowej, a kiedy lokalnej?

Formy urzędowej używa się w dokumentach, zestawieniach, opisach map i tekstach informacyjnych wymagających jednoznaczności. Formy lokalnej można użyć w cytacie, opowieści mieszkańca lub dialogu, jeśli jasno wynika z kontekstu, że oddaje ona mowę miejscową.

Dobry tekst nie przeciwstawia obu zapisów. Najpierw podaje nazwę urzędową, a później wyjaśnia jej lokalny wariant. Dzięki temu czytelnik znajdzie miejsce na mapie i jednocześnie usłyszy język Naprawy.

Pismo urzędowe - wymaga formy zgodnej z aktualnym rejestrem TERYT.
Mapa i nawigacja - korzystają z ujednoliconych danych geograficznych.
Cytat z ogłoszenia - może zachować zapis Gwiżdżowa lub Piecygrochowa.
Rozmowa z mieszkańcem - naturalnie dopuszcza lokalne warianty nazwy.

Jak sprawdzić urzędową nazwę przysiółka?

Urzędową nazwę przysiółka sprawdzisz w trzech krokach: wyszukaj miejscowość w systemie TERYT GUS, porównaj wynik z wykazem urzędowych nazw miejscowości i sprawdź położenie w Państwowym Rejestrze Nazw Geograficznych lub Geoportalu. Dla Naprawy aktualną listę należy odczytywać według stanu danych z 2026 r.

Gdzie znaleźć identyfikator SIMC?

Identyfikator SIMC znajdziesz w danych rejestru TERYT GUS przy nazwie miejscowości albo jej części integralnej. Kod pozwala odróżnić Gwiżdżówkę w Naprawie od miejsc o podobnej nazwie w innych gminach.

Najpierw wybierz województwo małopolskie, następnie powiat suski, gminę Jordanów i wieś Naprawa. Dopiero potem porównuj listę części, ponieważ sama nazwa przysiółka bez kontekstu administracyjnego bywa myląca.

Otwórz rejestr TERYT GUS - wybierz wyszukiwarkę danych miejscowości i części miejscowości.
Wpisz „Naprawa” - zawęź wynik do gminy Jordanów w powiecie suskim.
Odszukaj część integralną - porównaj pisownię Gwiżdżówki, Pieczygrochówki lub Żegleniówki z wynikiem.
Zapisz identyfikator SIMC - wykorzystaj go, gdy potrzebujesz jednoznacznego oznaczenia miejsca.
Sprawdź mapę - zestaw nazwę z lokalizacją, aby uniknąć pomylenia podobnych obszarów.

Kto ustala urzędowe nazwy miejscowości?

Urzędowe nazwy miejscowości ustala minister właściwy do spraw administracji publicznej po zasięgnięciu opinii Komisji Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych. Taką procedurę określa ustawa o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych z 2003 r.

Mieszkaniec nie zmienia nazwy wpisem w internecie ani zwyczajem sąsiedzkim. Zmiana urzędowa wymaga procedury publicznej, zwykle z udziałem gminy. Z kolei lokalne formy mogą nadal żyć w rozmowie bez zmieniania rejestru.

Minister właściwy do spraw administracji - rozstrzyga o urzędowych nazwach zgodnie z ustawą z 2003 r.
Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych - opiniuje sprawy dotyczące urzędowego nazewnictwa.
Rada gminy - może uczestniczyć w procedurze inicjowania zmiany nazwy.
GUS TERYT - publikuje i porządkuje dane identyfikujące miejscowości oraz ich części.

Opis położenia nazw warto zestawić z artykułem przysiółki Naprawy: lista 28 części wsi. Informacja o nazwie nie odpowiada natomiast automatycznie na pytanie o granice parafii, które wyjaśnia tekst Naprawa Górna i Dolna a parafie.

Jak zbadać pochodzenie nazwy swojego przysiółka?

Pochodzenie nazwy przysiółka najlepiej badać w czterech krokach: zanotować obecną formę z TERYT, znaleźć jej najstarsze zapisy, porównać je ze słownikami onomastycznymi i dopiero wtedy zebrać pamięć mieszkańców. W przypadku Naprawy ważnym kierunkiem archiwalnym jest Łętownia, z którą wieś była dawniej związana parafialnie.

Jak korzystać ze słowników onomastycznych?

Ze słowników onomastycznych korzysta się przez porównanie całej formy nazwy, jej dawnych wariantów i możliwych podstaw słowotwórczych. Prace Kazimierza Rymuta oraz Stanisława Rosponda pomagają rozpoznać wzorce, ale nie zastępują lokalnych źródeł dla konkretnej Gwiżdżówki czy Pieczygrochówki.

Jeśli słownik nie notuje nazwy, nie oznacza to, że jest ona „nieprawdziwa”. Oznacza tylko, że trzeba ostrożniej formułować wniosek i szukać zapisu w dokumentach miejscowych.

„Nazwy miejscowe Polski” - pomagają porównywać historię, pochodzenie i zmiany polskich nazw.
Słownik Rosponda - jest punktem odniesienia dla etymologii nazw geograficznych Polski.
Najstarszy zapis - pozwala sprawdzić, czy współczesna forma zmieniła brzmienie.
Analiza przyrostka - pokazuje typ nazwy, ale nie zastępuje dowodu historycznego.

Gdzie szukać dawnych zapisów nazw?

Dawnych zapisów nazw szuka się w księgach metrykalnych, aktach gminnych, mapach, spisach ludności i rodzinnych dokumentach, zawsze zapisując datę oraz źródło. Łętownia jest ważnym tropem, ponieważ tam w 1920 r. ochrzczono Mariannę Kurek, gdy Naprawa należała jeszcze do tamtejszej parafii.

Rozmowa z najstarszymi mieszkańcami bywa bezcenna, jeśli zapisuje się dokładne brzmienie wspomnienia, datę rozmowy i zgodę rozmówcy. Pamięć może wskazać trop, lecz nie powinna sama rozstrzygać o etymologii.

Zapisz nazwę z TERYT - zacznij od urzędowej formy, na przykład Pieczygrochówka.
Zbierz warianty lokalne - zanotuj formy takie jak Piecygrochowa bez poprawiania ich na siłę.
Przejrzyj księgi i mapy - szukaj najstarszego datowanego zapisu nazwy.
Porównaj słowniki - sprawdź, czy podobny model nazewniczy występuje w innych regionach.
Oddziel fakt od hipotezy - podpisuj przypuszczenie jako przypuszczenie, nie jako gotową historię.

Historia lokalna najwięcej zyskuje, gdy nie dopowiada pokrewieństw na podstawie jednego nazwiska. Dotyczy to także Jalu Kurka, pisarza pochodzącego z Naprawy, i Marianny Kurek: podobieństwo nazwiska nie stanowi dowodu rodzinnego związku. Więcej o archiwalnym tle prowadzi tekst Łętownia i jej dawne księgi parafialne.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie są wszystkie nazwy wsi w Polsce?

Pełny wykaz urzędowych nazw miejscowości i ich części ogłasza się w rozporządzeniu, a bieżące dane prowadzi GUS w rejestrze TERYT. Wyszukiwarka TERYT pozwala sprawdzić nazwę wsi, jej część integralną oraz właściwą jednostkę administracyjną.

Przy podobnych nazwach trzeba zawsze porównać gminę, powiat i województwo. Sama nazwa bez tych danych może prowadzić do błędnego wyniku.

Ile przysiółków ma Naprawa?

Naprawa ma 28 integralnych części wsi wymienionych w rejestrze TERYT GUS, od Antałówki po Żegleniówkę Górną. Wśród nich są Gwiżdżówka, Pieczygrochówka, Mirkowa, Halkówka i Swałtówka.

W lokalnym języku występują też nazwy używane poza urzędowym wykazem, na przykład Dział. Taka nazwa może być ważna dla mieszkańców, choć nie ma statusu pozycji w TERYT.

Czy nazwa Dział jest urzędowa?

Nie, nazwy Dział nie ma na liście integralnych części Naprawy w rejestrze TERYT. Pojawia się ona natomiast w ogłoszeniach parafialnych z 2021 r. jako jedna z lokalnych ról.

W opowieści o zwyczajach i podziale mieszkańców można jej używać jako nazwy lokalnej. W dokumencie urzędowym należy opierać się na aktualnym wykazie GUS.

Czy przysiółki mają kod w TERYT?

Tak, części integralne miejscowości otrzymują identyfikatory w systemie SIMC należącym do rejestru TERYT. Kod ułatwia jednoznaczne rozpoznanie przysiółka w bazach administracyjnych i geograficznych.

Przy wyszukiwaniu trzeba najpierw wskazać Naprawę w gminie Jordanów. Dopiero wtedy wynik będzie dotyczył właściwej Gwiżdżówki lub Pieczygrochówki.

Czy podobne nazwisko wyjaśnia pochodzenie nazwy przysiółka?

Nie, podobieństwo nazwiska może być tropem językowym, ale nie jest dowodem na pochodzenie nazwy ani na pokrewieństwo mieszkańców. Potrzebny jest co najmniej dawny zapis, dokument lokalny albo opracowanie onomastyczne.

Najbezpieczniej opisać taką możliwość jako hipotezę. W historii rodzinnej to szczególnie istotne, bo jedna zbieżność brzmienia potrafi stworzyć fałszywą opowieść na wiele lat.

Czy nazwy na -ówka zawsze pochodzą od nazwisk?

Nie, nazwy na -ówka często wiążą się z nazwiskami, przezwiskami, zawodami lub własnością, ale nie zawsze da się wskazać jedną podstawę bez źródła. Ten sam przyrostek może działać w różnych nazwach inaczej.

Dla Gwiżdżówki i Pieczygrochówki nie należy podawać jednej pewnej etymologii bez opublikowanego opracowania lub dawnych dokumentów. Rzetelniejsze jest pokazanie modelu nazewniczego i granic wiedzy.

Joanna Mrowiec - od czasów studiów chodzi po Beskidzie Wyspowym i Makowskim, a w tekstach o Naprawie łączy wędrówki po okolicy z lekturą lokalnych źródeł.

Aktualizacja: październik 2026

Źródła i literatura

Akty prawne i rejestry

Opracowania językoznawcze i źródła lokalne

Kazimierz Rymut, red., „Nazwy miejscowe Polski. Historia, pochodzenie, zmiany”, Instytut Języka Polskiego PAN, wydawane od 1996 r.
Stanisław Rospond, Słownik etymologiczny nazw geograficznych Polski, PWN, 1984.
Wayback Machine, archiwalne ogłoszenia dawnej strony parafianaprawa.pl, materiały z 2021 r.

Fot. Jurek1991, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons